VẬT LÝ ứng dụng trong đời sống hiện đại

Tiều đề: Vật Lý ứng dụng trong đời sống hiện đại
Tác giả: GS. Nguyễn Xuân Chánh
Thể loại: Khoa học
NXB: NXB Trẻ (2009)
==================

Một cuốn sách hay cho những người quan tâm đến kỹ thuật hiện đại. Cuốn sách bắt đầu bằng giải thích nguyên lý hoạt động của những vật dụng thường ngày như máy ảnh kỹ thuật số, truyền hình, lò vi ba, dần dần đến những kỹ thuật tiên tiến và cực kỳ mới mẻ như pin mặt trời, vật liệu chiết suất âm, vật liệu graphene.

Với 44 bài, cuốn sách giải thích cách hoạt động của rất nhiều loại kỹ thuật, hầu hết là công nghệ điện tử, trong phạm vi ứng dụng rộng rãi, kèm theo một ít thông tin về hoàn cảnh ra đời của công nghệ đó. Bạn sẽ hiểu được ống kính máy ảnh thường và máy ảnh của điện thoại di động khác nhau như thế nào, tại sao máy chụp CT hay MRI có thể cho hình ảnh 3D chi tiết của cơ thể, đặc biệt là não, thậm chí làm cách nào con tắc kè đổi màu, v.v. Những ai quan tâm đến nguyên lý của những công nghệ được sử dụng rộng rãi trong cuộc sống xung quanh và cả những kỹ thuật rất mới hứa hẹn đưa vào ứng dụng trong tương lai có thể tìm thấy nhiều điều bổ ích trong cuốn sách này.

Cuốn sách chuyên về các nguyên lý Vật Lý và chỉ giới thiệu sơ lược nên chỉ giúp người đọc có một cái nhìn tổng quan. Điều này có điểm lợi là ngay cả những người không chuyên vẫn có thể đọc được và có một khái niệm cơ bản về nguyên lý hoạt động của máy móc. Mặc dù vậy người đọc cũng cần một ít kiến thức cơ bản về Vật Lý (ít nhất cũng là Vật Lý ở truờng phổ thông) để có thể hiểu được.

Một nhược điểm của cuốn sách, đó là vì tác giả sưu tầm và dịch từ nhiều tài liệu nên hình minh hoạ không được đẹp và rõ ràng (vì copy từ tài liệu sưu tầm nên hình ảnh chất lượng không cao). Thứ hai là chú thích và đánh số hình rất sơ sài, nhiều thiếu sót. Sau cùng là một vài lỗi về độ lớn và đơn vị, thí dụ có chỗ tác giả chú thích 1 giga = 1 nghìn tỷ (thực tế 1 giga = 1 tỷ). Tuy nhiên những sơ suất này là khá nhỏ so với giá trị của kiến thức trình bày trong sách.

The $100 Startup: Reinvent the Way You Make a Living, Do What You Love, and Create a New Future

Tựa sách:  The $100 Startup: Reinvent the Way You Make a Living, Do What You Love, and Create a New Future
Ngôn ngữ: Tiếng Anh
Thể loại: Non-fiction (phi tiểu thuyết)
Tác giả: Chris Guillebeau
------------------------------------------------------
Một đề tài đang rất "hot" trong tình hình kinh tế khó khăn hiện nay :), đó là cách thức xây dựng một công việc kinh doanh nhỏ "microbusiness" cho cá nhân bạn. Và cuốn sách hoàn toàn đáp ứng được nhu cầu này.
Tác giả đã rất tỉ mĩ và dày công thu thập rất nhiều câu chuyện "người thật việc thật" thành công trong việc tự tạo dựng cho mình một công việc kinh doanh đầy cảm hứng và bền vững về lợi nhuận, sau đó đưa ra cho chúng ta những kết luận, công thức và lời khuyên bổ ích để áp dụng cho chính bản thân mình.

Dĩ nhiên, bạn cần có một ý tưởng tốt trước tiên, và sau đó hãy nghĩ đến cuốn sách này để bắt đầu công cuộc kiếm tìm lợi nhuận trên ý tưởng này.

Truyện ngắn O. Henry

Tiêu đề: Truyện ngắn O. Henry
Tác giả: O. Henry
Dịch giả: Nhiều người dịch
NXB: NXB Văn Học
===================

O. Henry là tác giả truyện ngắn mà tôi yêu thích nhất. Ông có một phong cách sáng tác rất riêng: Nội dung phong phú, kết thúc bất ngờ và luôn làm nổi bật tinh thần nhân đạo, tình yêu thương giữa một xã hội bùn lầy tăm tối. Ẩn chứa trong các tác phẩm của ông là những bài học cuộc sống thấm thía khiến người đọc phải tiếp tục suy nghĩ sau khi đã gấp sách lại. Nhiều tác phẩm, dù rất hay, nhưng tôi nghĩ hoài vẫn không hiểu thâm ý của tác giả. Phân tích một tác phẩm ngắn của O. Henry có lẽ cần rất nhiều ý tưởng và từ ngữ. Đó cũng là một trong những đặc trưng của O. Henry (cả John Steinbeck).

Quyển sách này bao gồm những truyện ngắn nổi bật của O. Henry như Chiếc lá cuối cùng, Hai mươi năm sau, Tên cớm và bản thánh ca, ... Tôi chỉ đọc một hoặc hai mẩu truyện trong một ngày, vì sợ đọc dồn nhiều quá thì không tiếp thu nổi. Tôi nghĩ thích hợp nhất để đọc mổi buổi tối trước khi đi ngủ.

Thật tiếc thay tuần trước trên chuyến xe đò về quê tôi lại để quên trên xe. Sau khi về nhà, phát hiện ra tôi liền tức tốc trở lại bến xe để tìm nhưng không được. Dù sao cũng đã đọc được nửa cuốn. Những tác phẩm còn lại thì chờ ... qua Mỹ đọc tiếp vậy.

Tính chất các định luật Vật Lý

Nguyên tác: Character of Physical Law
Tác giả: Richard Feynman
Bản dịch: Tính chất các định luật Vật Lý
Dịch giả: GS. Hoàng Quý và GS. Phạm Quý Tư
NXB: NXB Giáo Dục (1999)
===================

Giới Vật Lý không ai không biết đến Richard Feynman, nhà Vật Lý học được cho là sáng tạo nhất từ sau Einstein. Ông sáng lập ra môn Điện động lực học lượng tử, đã từng nhận giải Nobel Vật Lý. Nhưng nổi bật hơn hết là những ý tưởng rất mới lạ về các hiện tượng trong tự nhiên, các định luật Vật Lý. Ông từng dạy học ở Cornell (trường tui sắp đi), nổi tiếng với bộ giáo trình "Các bài giảng của Feynman" mà ngày nay được đa số sinh viên Vật Lý yêu thích.

Trong năm ngày về quê, tôi có đủ thời gian đọc cuốn "Tính chất các định luật Vật Lý" của Feynman, được hai giáo sư gạo cội trong ngành Vật Lý ở Việt Nam dịch. Cuốn sách chỉ vỏn vẹn 180 trang, bao gồm 8 bài giảng của Feynman về các định luật cơ bản của Vật Lý học, những tính chất chung và riêng, những vấn đề còn gây tranh cãi. Mặc dù với kiến thức uyên thâm, những bài giảng của ông rất mạch lạc, sinh động và dễ hiểu, tuy nhiên tôi nghĩ người đọc cũng cần trang bị sẵn một số kiến thức về Vật Lý nhất định mới hiểu nổi. Do đó cuốn sách có tính chuyên môn nhất định, thích hợp với dân làm Toán và Vật Lý có tò mò về thế giới vật chất xung quanh.

HOÀNG TỬ MÂY

Tựa: LE PRINCE DES NUAGES (Nguyên bản Tiếng Pháp)
Tác giả: Christophe Galfard
Dịch: Minh Phúc & Quốc Bảo
Lời bình trích dẫn: "Làm thế nào biến khoa học thành một trò chơi và giải thích nó cho bọn trẻ? Nhiệm vụ tưởng như bất khả thi ấy đã được Christophe Galfard hoàn thành xuất sắc." Le Figaro Magazine

Về tác giả: "Christophe Galfard sinh năm 1976 ở Pháp. Anh được nhận bằng tiến sĩ vật lý lý thuyết tại đại học Cambridge và là một trong số ít sinh viên được nhà vật lý thiên văn nổi tiếng Stephen Hawking trực tiếp hướng dẫn. Chuyên nghiên cứu về hố đen và nguồn gốc vũ trụ, Christophe Galfard là đồng tác giả của "Chìa khóa vũ trụ của George" cùng Lucy và Stephen Hawking, cuốn sách từng được dịch ra hơn 35 thứ tiếng."
---------------------------------------------------------------------------------------

Đối với cái đầu đang cố nhồi nhét một vài cuốn sách "nghe đồn là bổ ích" vào trong đầu như tôi, việc tình cờ tìm thấy một cuốn sách như thế này trên kệ sách recommend của nhà sách Nhân Văn quả là may mắn. Điều đó khiến tôi chỉ ngốn chưa đầy một ngày để lật hết 325 trang của cuốn sách này. Và quả là kết quả đúng như tôi mong đợi.

Thuộc thể loại truyện tiểu thuyết dành cho thiếu nhi, câu chuyện được dựng trên một ngôi làng... trên mây tên gọi Blueberry, nơi Myrtille - cô công chúa nhỏ bé và những người dân vương quốc phương Bắc chạy trốn đến đây và xây dựng. Một ngày như mọi ngày, kẻ thù của họ tìm đến và phá vỡ cuộc sống nơi đây. Tristam và Tom - những người hùng tí hon của câu chuyện, đã được sắp đặt để có một cuộc chạy trốn, nghĩa vụ của hai câu bé là phải quay lại cứu công chúa khỏi kẻ thù. Câu chuyện có đầy đủ nét phiêu lưu mạo hiểm hồi hộp, tâm lý thiếu niên đáng yêu trong cuộc chiến thiện ác, đem lại một cảm giác cuốn hút khi đọc.

Điều khác với cuốn sách này so với những tác phẩm trinh thám thiếu nhi khác, là câu chuyện được hư cấu nhưng hoàn toàn dựa trên những nguyên lý tự nhiên, hiện tượng mây, mưa, hiệu ứng nhà kính, sấm sét, trái đất, mặt trời, ngân hà, ánh sáng, v.v... bằng sự lồng ghép tình tiết rất khéo léo và đúng lúc, kèm theo những giải thích và hình ảnh rất dễ hiểu, và chắc chắn sẽ khiến trẻ em cảm thấy đầy cảm hứng tìm hiểu về khoa học tự nhiên. Không quá hoang tưởng mà rất thực tế, câu chuyện phiêu lưu vừa đem đến cảm giác thăng hoa trong mạo hiểm nhưng cũng vừa đem đến cảm giác thật - nếu bạn từng là những người đi máy bay ngồi ghế cửa sổ và rùng mình vì thế giới hùng vĩ tạo nên từ những đám mây. Cảm giác đó sẽ trở lại trong bạn.

Đặc biệt hơn nữa, thông qua hình ảnh Thiện - Ác, cuốn sách đã đem đến một nhận thức trực quan về những tác động của môi trường đối với trái đất trong thế giới hiện đại, về sự biến đổi khí hậu và những nguy cơ đang đe dọa hành tinh xanh. Tôi chắc sau khi đọc, bạn sẽ ý thức hơn một chút về những hành động trong sinh hoạt của mình.

Một cuốn sách vừa thú vị, vừa bổ ích, có lẽ nên có trong giá sách nhà bạn nếu bạn đang cảm thấy căng thẳng, hoặc bạn là một người yêu thích khoa học tự nhiên, hoặc bạn có một cậu cháu đáng yêu đang học cấp 1, và càng nên có hơn nữa nếu bạn là một ông bố sắp sửa phải trả lời cho đứa con bắt đầu biết tò mò của bạn về những câu hỏi tại sao.
-----------------------------------------------------------------------------------------

Hiếu học và Tài năng

Hiếu học và Tài năng của tác giả Hàm Châu, 416 trang, NXB GD

----------------------------------------------

Một quyển sách luôn hiện ra trong đầu tui khi nghĩ tới sách hay. Với tui, sách hay là sách phù hợp với cá nhân người đọc trong từng thời điểm. Ta có thể xuýt xoa sau khi đọc một quyển sách rồi mấy ngày sau quên sạch nó, nhưng có hề gì, quan trọng là cảm giác nó đem lại cho ta lúc đọc nó.

Hiếu học và Tài năng là một quyển sách như vậy. Tui nhớ đó là mùa hè năm học lớp 7, sau khi chán chê với những buổi tập huấn chỉ huy Đội, tui lò mò vào Thư viện của trường, mượn cô Xuân mấy cuốn sách văn học về nhà đọc. Tui bắt gặp cuốn Hiếu học và Tài năng khi đó, hình như được nhà trường mua để khuyến khích tinh thần tự học của đám học sinh ham chơi hơn học ở cái phố huyện nhỏ bé quê tui. Tui đã đọc say mê cả buổi tối. Tui hình dung ra không khí học tập ở miền Bắc, ở Huế, ở các trường chuyên lớp chọn khi đó hào hứng thế nào. Tui nghĩ tới đám bạn cùng lớp, đa số chỉ muốn học cho xong cấp hai để xin đi làm hay buôn bán. Theo tụi nó (và cả người lớn nữa), thì học cho lắm cũng không thể đi xa hơn cái thị trấn nhỏ xíu xung quanh là núi là rừng như quê tui.

Nhưng Hiếu học và Tài Năng đem tui đi xa hơn thung lũng nhỏ bé đó. Tui cũng chưa biết mình thực sự muốn làm gì hay trở thành ai lúc đó, chỉ biết trong lòng đã nhen nhóm ngọn lửa ham học, không phải vì những áp lực bên ngoài nữa mà vì cái thôi thúc muốn phá bỏ giới hạn bên trong. Tui bắt đầu biết ước mơ! (còn chuyện có thực hiện được ước mơ hay không thì...từ từ bàn tới, cũng có thể do ảnh hưởng từ một cuốn sách khác!:).

Mỗi dạo đi nhà sách tui đều cố gắng ngó ngiêng coi quyển sách này có tái bản nữa không, đặng mua về cất làm của riêng nhưng không thấy. Hôm nay tìm trên Google thì chỉ mô tả này:


(Link: http://www.vnmath.com/2011/08/hieu-hoc-va-tai-nang-sach-hay-cho-ban.html)



Phó Giáo Sư toán học Phan Thị Hà Dương (nguồn ảnh từ vietmaths.com)

Bonus: Từ cấp một lên lớp 7, tui học vì cái áp lực vô hình của phụ huynh. Bạn có thể tưởng tượng áp lực đó khi biết rằng, lúc học lớp 2 tui đã mạnh dạn lên xin cô giáo cho lên 1 điểm để được 8 điểm vì hễ cứ 7 điểm là sẽ bị ăn đòn. Thời đó, những tấm gương hiếu học chủ yếu kể về các bạn ở miền Bắc và Bắc Trung Bộ. Chương trình Những bông hoa nhỏ mỗi tối cũng thường kể về những tấm gương học giỏi, cũng là các bạn "ngoài kia" luôn. Lúc đó ở trường cấp hai của tui, mấy đứa đứng nhất khối đều là những đứa ngoài miền Bắc chuyển vào. Đối thủ nặng ký nhất của tui cũng là một bạn người Bắc, con cô hiệu trưởng. Nói chuyện Bắc Nam ở đây vì tui nghĩ rằng, đối với sự học, cá nhân tui vẫn âm thầm ngưỡng mộ tinh thần ham học và quyết tâm của các bạn ngoài Bắc. Cho tới bây giờ tui vẫn mang suy nghĩ đó và vẫn chưa có câu trả lời cho câu hỏi Tại sao? Nhưng điều đó không còn quan trọng nữa, tui cảm ơn Hiếu học và Tài năng đã giúp tui duy trì được lòng ham học hỏi và quyết tâm vươn lên dù gặp bao nhiêu khó khăn, tui trân trọng điều đáng quý nhất đó ở bản thân.

Moonwalking with Einstein: The Art and Science of Remembering Everything

Tiêu đề: Moonwalking with Einstein: The Art and Science of Remembering Everything
Tác giả: Joshua Foer
------------------------
Mình tìm thấy cuốn sách này cũng khá tình cờ. Vì là dân IT nên vốn tính hay vạy vọc, bữa nọ lên Amazon Books, rồi vào mục Best Sellers thì thấy cuốn sách này, sau đó thì tìm được bản pdf để đọc. Phải nói đây là một cuốn sách tương đối khó nhai vì nó dài 471 trang và lại bằng tiếng Anh. Tuy nhiên vì đề tài quá hấp dẫn với mình, lại được đánh giá cao trên Amazon nên mình cũng thử, và mất 1 tuần để đọc xong cuốn sách này.

Tựa đề cuốn sách gần như đã nêu lên toàn bộ chủ đề cuốn sách đề cập. Bản thân tác giả không những tìm hiểu các kỹ thuật phát triển trí nhớ mà còn tự mình luyên tập các phương pháp này, và kết quả là sau 1 năm, tác giả đã trở thành quán quân trong cuộc thi trí nhớ của nước Mỹ.
Một số điều còn cô đọng lại trong mình là như sau:
- Thứ nhất, trí nhớ hoàn toàn có thể cải thiện, bằng một số các phương pháp từ rất xa xưa kèm theo một chế độ luyện tập khoa học.
- Thứ hai, thông qua quá trình khổ luyện và đặt được thành công về trí nhớ, tác giả đã chỉ ra được một con đường tôi luyện hiệu quả đối với mọi ngành học/chuyên môn khác. Tác giả đã chỉ ra 3 giai đoạn cơ bản trong quá trình rèn luyện một kĩ năng mới, cũng như đã đưa ra giải pháp để vượt qua "điểm giới hạn" mà tác giả dùng thuật ngữ là OK Plateau. Đây là những lý thuyết rất sát với thực tế, và người đọc có thể áp dụng vào cuộc sống của mình. Dĩ nhiên là "No pain, No gain", chúng ta vẫn phải bỏ ra nhiều tâm lực để trui rèn. Những ít nhất chúng ta biết là chúng ta đã rèn luyện theo đúng cách...